Οι Τούρκοι αδειάζουν τα ράφια της Αλεξανδρούπολης – Μονοήμερες εκδρομές για ψώνια
Toύρκοι καταναλωτές συρρέουν στην Αλεξανδρούπολη για φθηνότερα ψώνια, καθώς η ακρίβεια πιέζει τα νοικοκυριά στην Τουρκία
«Το ελαιόλαδο που εδώ πωλούν 10 ευρώ το λίτρο, στην Τουρκία μπορείς να το αγοράσεις μόνο στη διπλάσια τιμή», λέει ο Τζιχάν Τσιτάκ, γενικός διευθυντής εταιρείας τροφίμων και ποτών, ο οποίος τονίζει ότι κυρίως αναζητά ποιοτικά προϊόντα σε καλύτερες τιμές. «Κατά μέσο όρο, τα ψώνια μου κοστίζουν το ένα τρίτο από ό,τι θα πλήρωνα στο σπίτι.»
Οι διασυνοριακές αγορές έχουν γίνει ρουτίνα για πολλούς Τούρκους, που διαπιστώνουν ότι οι τιμές τροφίμων που έχουν εκτοξευθεί στα ύψη και η ισχυρότερη λίρα καθιστούν την Ελλάδα φθηνότερη επιλογή για καθημερινές αγορές.
Η τάση αυτή, αν και όχι καινούργια, επιταχύνεται: σύμφωνα με τα στοιχεία της τουρκικής στατιστικής υπηρεσίας, το 6% όλων των Τούρκων που πέρασαν τα σύνορα με την Ελλάδα τους πρώτους εννέα μήνες του έτους το έκανε για ψώνια, το υψηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί από το 2012.
Οι τιμές στα ράφια
Μια γρήγορη ματιά στα ράφια των σούπερ μάρκετ δείχνει ξεκάθαρα την εικόνα.
Στα Lidl της Αλεξανδρούπολης, πολλά καθημερινά προϊόντα είναι αισθητά φθηνότερα απ’ ό,τι στα τουρκικά Carrefour, αν και σε μερικά βασικά είδη οι τουρκικές τιμές παραμένουν χαμηλότερες.
– Κιμάς: 9,36 ευρώ το κιλό στην Ελλάδα έναντι 12,10 ευρώ στην Τουρκία.
– Λουκάνικα μοσχαρίσια: σχεδόν στη μισή τιμή.
– Τυρί Gouda και σοκολάτες Kinder: περίπου το ένα τρίτο της τιμής σε σχέση με την Τουρκία.
Πίσω από αυτή την τάση βρίσκεται η στροφή της Τουρκίας προς μια πολιτική συγκράτησης του πληθωρισμού, μέσω υψηλών επιτοκίων και ισχυρού νομίσματος, κάτι που ανέτρεψε τη ροή των “εκδρομών για ψώνια”.
Μόλις πριν από λίγα χρόνια, οι Έλληνες περνούσαν τα σύνορα προς την Τουρκία για να αγοράσουν τρόφιμα, ρούχα και άλλα αγαθά σε φθηνότερες τιμές.
Τότε, η αντισυμβατική νομισματική πολιτική του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η πεποίθησή του ότι τα χαμηλά επιτόκια μπορούν να περιορίσουν τον πληθωρισμό, κρατούσε τη λίρα υποτιμημένη και έδινε στο ευρώ μεγαλύτερη αγοραστική δύναμη.
Από τα μέσα του 2023, όμως, όταν ο Ερντογάν διόρισε τον πρώην αναλυτή ομολόγων της Merrill Lynch, Μεχμέτ Σιμσέκ, ως υπουργό Οικονομικών και επανέφερε πιο συμβατικές οικονομικές πολιτικές, η ισορροπία άρχισε να αλλάζει.
Η πραγματική σταθμισμένη ισοτιμία της λίρας, δηλαδή η αξία της προσαρμοσμένη στον πληθωρισμό έναντι άλλων νομισμάτων, ενισχύθηκε, ενώ ο πληθωρισμός στα τρόφιμα μειώθηκε από 54% σε 35%.
Η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας αναμένει ο πληθωρισμός να κλείσει φέτος πάνω από 30%, πριν σχεδόν υποδιπλασιαστεί έως το τέλος του 2026.
Πολιτική αντιπαράθεση για τα ψώνια στο εξωτερικό
Με τις τιμές να πιέζουν τα νοικοκυριά, η αξιωματική αντιπολίτευση κατηγόρησε τον Ερντογάν ότι αναγκάζει τους Τούρκους να ταξιδεύουν στο εξωτερικό για να γεμίσουν το ντουλάπι τους.
«Μετά από 23 χρόνια, αυτή είναι η χώρα για την οποία καυχιέται ο Ερντογάν», δήλωσε ο ηγέτης του CHP, Οζγκιούρ Οζέλ.
Όπως παλαιότερα έκαναν οι ελληνικές τουριστικές εταιρείες, έτσι και ταξιδιωτικά γραφεία στη δυτική Τουρκία, όπως στην Κωνσταντινούπολη, την Τσανάκαλε και την Προύσα, εκμεταλλεύονται το φαινόμενο, οργανώνοντας μονοήμερες εκδρομές στην Αλεξανδρούπολη.
Με περίπου 50 ευρώ (κόστος εισιτηρίου και εξόδου από τη χώρα), οι Τούρκοι ταξιδιώτες μπορούν να γεμίσουν τις τσάντες τους από καταστήματα όπως Lidl, Jumbo ή Metro.
«Οι άνθρωποι αγοράζουν τα πάντα, ακόμη και κρέας και τυρί», λέει ο Σετσίν Ιγνελί, συνέταιρος στο ταξιδιωτικό γραφείο Atom Tur με έδρα την Κωνσταντινούπολη. «Πολλοί πελάτες απολαμβάνουν επίσης τα φθηνότερα θαλασσινά στα εστιατόρια».
Τα λεωφορεία της Atom ξεκινούν κάθε Παρασκευή βράδυ και φτάνουν το πρωί στην Αλεξανδρούπολη.
Οι πελάτες περνούν τρεις ώρες και μισή στα σούπερ μάρκετ, μετά κάνουν μια περιήγηση στην πόλη και έχουν ελεύθερο χρόνο, σύμφωνα με την ιστοσελίδα της εταιρείας. Το απόγευμα επιστρέφουν στην Τουρκία.
